12.01.2022 11:08

Таямнічая шафа – батлейка

Ці бачылі вы калі-небудзь, як адчыняе свае дзверцы батлейка, як ажываюць лялькі і пачынаюць расказваць сваю гісторыю? Калі не — пазнавальнае падарожжа па краіне батлеечнага тэатра можна ажыццявіць да 16 студзеня.

Сваёй самабытнасцю выдзяляецца экспанат Мінскага абласнога тэатра лялек «Батлейка». Сваёй самабытнасцю выдзяляецца экспанат Мінскага абласнога тэатра лялек «Батлейка».

Супрацоўнікі Мінскага абласнога краязнаўчага музея заўсёды ведаюць, чым здзівіць і дзяцей, і дарослых. На гэты раз на другім паверсе музея яны размясцілі не адну, не дзве, а чатыры батлейкі! Чым адметная кожная з іх — дакладна ведае навуковы супрацоўнік музея Таццяна Беразавец, з дапамогай якой можна зазірнуць і ў гісторыю стварэння батлейкі.

Адзін з экспанатаў цэнтра творчасці дзяцей і моладзі «Маладзік». Скрыня іх аднаяруснай батлейкі, дзе ўвасоблены беларускі калядны сюжэт, упрыгожана выцінанкай, фігуркі таксама выкананы ў гэтай вытанчанай тэхніцы. Падлога аформлена кавалачкам штучнага футра для таго, каб не было бачна проразяў, па якіх рухаюцца героі. Верх скрыні па старадаўняй традыцыі вянчае Віфлеемская зорка.

— Батлеечнік станавіўся за скрыняй, кіраваў дзеяннем і агучваў яго. Нярэдка ажыўлялі дзейства цэлымі сем’ямі, прычым творчыя сакрэты беражліва перадавалі з пакалення ў пакаленне, — удакладняе Таццяна Беразавец.

Сваёй самабытнасцю выдзяляецца экспанат Мінскага абласнога тэатра лялек «Батлейка». Здаецца, двухпавярховая скрыня, якая нагадвае царкву ці домік, вось-вось адкрыецца, драўляныя лялькі ажывуць, будуць перамяшчацца на нябачных стрыжнях. Калі мы глядзім на вешчуноў, якія прынеслі свае дары немаўляці, іншых біблейскіх герояў, у думках пераносімся ў той далёкі час. З гэтай канструкцыяй таксама працуюць артысты. Звяртаем увагу на свечкі, якія запальвалі, каб водблескі агню стваралі ілюзію руху. Пагадзіцеся, гульня святла і ценяў зачароўвае.

Батлеечная тэма лягла ў аснову дыпломнай работы былых навучэнцаў Маладзечанскага дзяржаўнага музычнага каледжа імя М.К. Агінскага. Нараджэнне Ісуса (верхні ярус) сімвалізуе высокае мастацтва. А тым часам каларытныя персанажы, сабраныя ўнізе, гэта героі немудрагелістай жанравай бытавой сцэнкі. У свой час на плошчы батлеечнікі ігралі запар два дзеянні, процілеглыя па сваёй сутнасці. Такое спалучэнне ўзвышанага і зямнога выклікала неадназначнасць.

Сюжэт пра цара Ірада ўвасобіў дзіцячы цэнтр культуры «Расток». За прыгожымі распіснымі дзверцамі ў батлейцы знаходзіцца некалькі аб’ёмных фігурак. Па правілах пры іх размяшчэнні на верхнім і ніжнім ярусах трэба захоўваць пэўны парадак. Галоўнае дзейства адбываецца ўнізе.

Калядную экспазіцыю адрознівае светлы, узнёслы настрой. Музейныя супрацоўнікі ўдзячныя ўстановам за супрацоўніцтва, а таксама касцёлу святога Піа парафіі святога Казіміра, які прадставіў стылізаваныя калядныя вулічныя фігуркі.

Тэкст і фота: Людміла ЦАР.

 

Прочитано 351 раз
Людміла Цар

Этот адрес электронной почты защищён от спам-ботов. У вас должен быть включен JavaScript для просмотра.